Zagrożenie życia? Dzwoń pod 112 albo 999. W kryzysie psychicznym całą dobę:800 70 2222 lub 116 123.
Zagrożenie życia: dzwoń pod 112 albo 999
Dzwoń od razu, gdy ktoś:
- stracił przytomność albo ma zaburzenia świadomości (jest splątany, nie da się z nim porozumieć),
- nie oddycha albo oddycha z dużym trudem (nasilona duszność),
- ma nagły, ostry ból w klatce piersiowej albo zaburzenia rytmu serca,
- ma drgawki,
- ma objawy udaru mózgu: opadający kącik ust, nagłe osłabienie ręki lub nogi po jednej stronie, bełkotliwą mowę,
- mocno krwawi, ma rozległą ranę lub oparzenie, uległ wypadkowi albo spadł z dużej wysokości,
- ma ostrą reakcję alergiczną (duszność, wysypka) po leku, ukąszeniu lub użądleniu,
- zatruł się, połknął środek żrący albo się zadławił,
- próbował odebrać sobie życie.
112 to numer alarmowy w całej Unii Europejskiej: operator przyjmuje zgłoszenia dla policji, straży i pogotowia, a sprawy medyczne przełącza do dyspozytora medycznego. 999 łączy od razu z dyspozytorem medycznym. Oba połączenia są bezpłatne.
- Jeśli nie wiesz, czy to już nagły stan, i tak zadzwoń. Dyspozytor oceni sytuację i powie, co robić dalej.
- Numer alarmowy nie służy do spraw, które mogą poczekać: recepty, skierowania czy wyników badań. Te sprawy załatwisz w przychodni.
Co powiedzieć dyspozytorowi
Mów spokojnie i odpowiadaj na pytania. Dyspozytor zapyta o:
- Co się stało i jakie są objawy.
- Gdzie jesteś: dokładny adres z numerem mieszkania, a poza miastem także gminę i charakterystyczne punkty w okolicy.
- Ile osób potrzebuje pomocy.
- Czy chory jest przytomny i oddycha.
- Imię, nazwisko i wiek chorego, jeśli je znasz.
- Twoje imię i numer telefonu.
Nie rozłączaj się, dopóki dyspozytor Ci na to nie pozwoli. Potem nie zajmuj telefonu, bo może oddzwonić.
- Jeśli możesz, poproś kogoś, żeby wyszedł po ratowników przed budynek i otworzył drzwi.
- Przygotuj listę leków chorego i jego ostatnie wypisy ze szpitala, jeśli masz je pod ręką.
SOR lub izba przyjęć: gdy zdrowie jest poważnie zagrożone
Na szpitalny oddział ratunkowy (SOR) albo do izby przyjęć szpitala zgłaszaj się wtedy, gdy Twoje zdrowie lub życie jest zagrożone. Skierowanie nie jest potrzebne.
Jeśli stan jest ciężki albo szybko się pogarsza, nie jedź sam samochodem i nie czekaj, aż ktoś Cię zawiezie: dzwoń pod 112 lub 999.
- Na pacjent.gov.pl jest mapa SOR-ów z bieżącą informacją o tym, ile osób czeka.
Na SOR-ze liczy się stan zdrowia, nie kolejność
Po przyjściu przechodzisz segregację medyczną (triaż): ratownik lub pielęgniarka ocenia Twój stan i nadaje Ci kolor. Od koloru zależy, jak długo możesz czekać na pierwszy kontakt z lekarzem:
- czerwony: natychmiast,
- pomarańczowy: do 10 minut,
- żółty: do 60 minut,
- zielony: do 120 minut,
- niebieski: do 240 minut.
Osoby z kolorem zielonym lub niebieskim mogą zostać skierowane do lekarza rodzinnego albo do nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej.
- Jeśli w trakcie czekania czujesz się gorzej, od razu powiedz o tym personelowi. Twój kolor może się zmienić.
Gdy to nie może czekać, ale życiu nic nie grozi
Nagłe zachorowanie albo pogorszenie zdrowia, które nie zagraża życiu (na przykład wysoka gorączka bez innych groźnych objawów, silny ból gardła, infekcja), to sprawa dla:
- lekarza rodzinnego (POZ) w dni powszednie od 8:00 do 18:00. O tym, czy przyjmie Cię tego samego dnia, decyduje lekarz, a nie rejestracja.
- nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej w dni powszednie od 18:00 do 8:00 rano oraz całą dobę w soboty, niedziele i święta. Możesz pójść do dowolnego punktu w Polsce, bez skierowania i bez względu na to, gdzie mieszkasz.
- Lekarz nocnej i świątecznej opieki może wystawić e-receptę albo zwolnienie, a gdy jest to uzasadnione medycznie, przyjechać do domu.
Nie wiesz, dokąd jechać? Zadzwoń na TIP
Telefoniczna Informacja Pacjenta NFZ, 800 190 590, działa całą dobę i jest bezpłatna. Konsultant powie Ci, gdzie jest najbliższy punkt nocnej i świątecznej opieki, SOR albo apteka dyżurna.
Konsultanci nie udzielają porad medycznych, więc w nagłym stanie nie trać czasu: dzwoń pod 112 lub 999.
Co powiedzieć
- Dzwonię w sprawie osoby, która straciła przytomność. Oddycha, ale nie reaguje na głos. Adres: [ulica, numer domu i mieszkania, miejscowość].
- Mój tata ma 70 lat, nagle zaczął bełkotać i opadł mu kącik ust. Objawy zaczęły się około [godzina].
- Chory jest przytomny, ale bardzo ciężko mu się oddycha. Choruje na serce i bierze [nazwy leków].
- Ktoś wyjdzie po ratowników przed budynek, wejście od [strona, numer klatki].
- Na SOR-ze: od [godzina] mam [objaw]. Biorę na stałe [leki], jestem uczulony na [lek lub substancję].
- Czekam od [godzina] i czuję się gorzej niż przy rejestracji: [co się zmieniło].
O co zapytać
- Co wykazały badania i jakie jest rozpoznanie?
- Czy dostanę kartę informacyjną z rozpoznaniem i zaleceniami?
- Jakie leki mam teraz brać i czy dostanę na nie e-receptę?
- Na jakie objawy mam uważać w domu i kiedy wrócić albo dzwonić pod 112?
- Czy potrzebuję kontroli u lekarza rodzinnego lub specjalisty i czy dostanę skierowanie?
- Czy należy mi się zwolnienie lekarskie?
Co zabrać
- Dokument z numerem PESEL, na przykład dowód osobisty (w nagłym stanie pomoc dostaniesz także bez niego)
- Lista leków, które bierzesz na stałe, z dawkami
- Informacja o alergiach i chorobach przewlekłych
- Ostatnie wypisy ze szpitala i ważne wyniki badań, jeśli masz je pod ręką
- Telefon z ładowarką i numer do bliskiej osoby
Źródła
- Pogotowie ratunkowe i numer alarmowy (pacjent.gov.pl)
- Kiedy wezwać karetkę (pacjent.gov.pl)
- Jak zgłaszać zdarzenie pod numerem 112 (gov.pl)
- Szpitalny oddział ratunkowy (pacjent.gov.pl)
- Szpitalne oddziały ratunkowe (Ministerstwo Zdrowia)
- Nocna i świąteczna opieka zdrowotna (pacjent.gov.pl)
- Telefoniczna Informacja Pacjenta (NFZ)
Sprawdzone w oficjalnych źródłach 31 października 2026. Przepisy i zasady NFZ się zmieniają: jeśli placówka mówi co innego, rozstrzyga aktualna informacja NFZ. mapteczka nie zastępuje lekarza.