Ciąża na NFZ: wizyty, badania i leki

Do ginekologa i położnika na NFZ nie potrzebujesz skierowania. Na pierwszą wizytę w ciąży zgłoś się najlepiej do 10. tygodnia. Osoba, która prowadzi ciążę, czyli lekarz albo położna, zleci pierwsze badania.

Gdy ciąża przebiega prawidłowo, wizyty odbywają się co najmniej co 4 tygodnie.

Bezpłatne badania określa standard opieki okołoporodowej. Najważniejsze z nich:

• do 10. tygodnia: grupa krwi i Rh, przeciwciała odpornościowe, morfologia z ferrytyną, badanie moczu, glukoza na czczo, cytologia (jeśli nie było jej w ciągu 12 miesięcy przed ciążą), badania w kierunku kiły (VDRL), HIV, HCV, HBs i toksoplazmozy, TSH oraz kontrola stanu zębów,
• 11 do 14 tydzień: USG,
• 18 do 22 tydzień: USG,
• 24 do 28 tydzień: doustny test obciążenia glukozą (75 g), a u kobiet z Rh ujemnym badanie przeciwciał anty-D,
• 27 do 32 tydzień: morfologia, badanie moczu i USG,
• 33 do 37 tydzień: morfologia, badanie moczu, HBs, HIV, a w 35. do 37. tygodniu wymaz w kierunku paciorkowców GBS,
• po 40. tygodniu: KTG (zapis tętna dziecka i skurczów) i USG.

Lekarz lub położna mogą zlecić dodatkowe badania, gdy są do tego wskazania.

Od czerwca 2024 roku każda kobieta w ciąży, bez względu na wiek, może bezpłatnie zrobić badania prenatalne w programie NFZ:

• 11 do 14 tydzień: badania krwi (między innymi PAPP-A i wolna podjednostka beta-hCG) z komputerową oceną ryzyka wad genetycznych oraz USG,
• 18 do 22 tydzień: drugie USG.

Skierowanie z podanym tygodniem ciąży wystawia lekarz prowadzący ciążę. Badania inwazyjne, na przykład amniopunkcję, wykonuje się tylko wtedy, gdy są wskazania medyczne. Test NIPT (badanie DNA dziecka z krwi matki) nie jest objęty programem.

W ciąży i w połogu przysługują Ci bezpłatne leki z wykazu dla kobiet w ciąży. Na recepcie widnieje kod uprawnienia „C”. Taką receptę wystawia lekarz ginekolog-położnik, położna POZ albo położna w poradni ginekologicznej, a inny lekarz na podstawie zaświadczenia o ciąży. Lek z takiej recepty wykup w ciągu miesiąca.

Bezpłatne są tylko leki z wykazu. Jeśli lekarz nie zaznaczy uprawnienia, zapytaj, czy lek jest na liście.

• Położna POZ: wybierasz ją, składając deklarację w przychodni lub przez Internetowe Konto Pacjenta. Po porodzie przychodzi do domu na wizyty patronażowe.
• Edukacja przedporodowa (szkoła rodzenia na NFZ) jest bezpłatna. Zapytaj położną, od kiedy możesz zacząć: według NFZ spotkania odbywają się od 21. tygodnia ciąży.
• Poród: możesz rodzić w dowolnym szpitalu z umową z NFZ. Gdy zaczyna się poród, zgłaszasz się do wybranego szpitala bez skierowania. Przy ciąży wysokiego ryzyka lekarz może zalecić szpital o wyższym poziomie opieki.

Na poród weź dowód osobisty, kartę ciąży, wynik grupy krwi, wyniki badań z ciąży (zwłaszcza HBs, HIV i wymazu GBS z 33. do 37. tygodnia) oraz opisy USG. Szpital przy przyjęciu sprawdza wyniki HBs i HIV, a jeśli ich nie masz, zrobi te badania na miejscu.